لخته خون در ادرار
لخته خون در ادرار می تواند به عنوان یک علامت خاص از عملکرد سیستم ادراری و کلیه ها باشد که نیاز به پیگیری دارد. همان طور که می دانید ادرار مواد زائد و آب اضافی بدن را که کلیه ها از خون جدا کردند، دفع می کند. بنابراین رنگ طبیعی ادرار زرد کم رنگ تا طلایی تیره است و نسبت به مواد مصرف شده مشخص می شود. بنابراین اگر در ادرار خود شاهد دفع خون هستید باید آن را جدی بگیرید؛ زیرا نیاز به انجام آزمایش های مختلف برای تشخیص دقیق تر دارد. چنانچه ادرار خونی به موقع درمان نشود، می تواند عواقب جبران ناپذیری به همراه داشته باشد. در این مقاله از سایت دکتر سید حمیدرضا آرزه گر قصد داریم به شما بگوییم که لخته خون در ادرار نشانه چیست و چه عواملی در ایجاد آن نقش دارند.
علت ایجاد لخته خون در ادرار چیست؟
لخته خون در ادرار توسط گلبول های قرمز از مجاری کلیه و سایر قسمت های سیستم ادراری وارد ادرار می شود. در این امر عوامل خاصی نقش دارند که آن ها را بررسی خواهیم کرد.
-
عفونت کلیه
بر اثر ورود باکتری به واسطه خون یا ناشی از عفونت های بالا رونده ادراری، عفونت کلیه ایجاد می شود که می تواند علائمی مشابه عفونت مثانه به همراه داشته باشد. البته عفونت های کلیوی بیشتر همراه درد پهلو و تب هستند.
-
سنگ مثانه و کلیه
سنگ کلیه و مثانه به صورت هماچوری میکروسکوپی آشکار خواهند بود. که برای تشخیص دقیق تر از روش های مختلف تصویربرداری استفاده می شود.
-
عفونت های دستگاه ادراری
در دستگاه ادراری اغلب عفونت های باکتریایی از طریق پیشابراه وارد بدن بیمار می شود و در مثانه تکثیر خواهد شد. این حالت معمولاً علائمی مثل درد و سوزش ادرار، ادرار بدبو و نیاز مداوم به دفع ادرار به وجود می آورد.
-
بزرگ شدن پروستات
در مردان میانسال غده پروستات که در زیر مثانه قرار دارد، شروع به رشد می کند و زمانی که بزرگ شود به قسمت خروجی مثانه فشار می آورد و جریان ادرار مسدود خواهد شد.
-
اختلالات وراثتی و ژنتیک
نقص ارثی هموگلوبین در گلبول های قرمز خون، کم خونی داسی شکل است که می تواند منجر به بروز خون در ادرار شود که به هر دو شکل آشکار و میکروسکوپی مشخص می شود. البته سیستم فیلتراسیون کلیه توسط سندرم آلپورت نیز تحت تأثیر قرار می گیرد.
-
سرطان
یکی از نشانه های سرطان پیشرفته کلیه، مثانه و پروستات خونریزی قابل مشاهده در ادرار است که متأسفانه در این حالت بیمار علایم و نشانه های سرطان در مراحل اولیه را ندارد. بنابراین سخت درمان می شود.
-
بیماری های کلیه
یکی از علایم شایع التهاب سیستم های فیلترینگ کلیه خونریزی میکروسکوپی ادرار است. این بیماری به عنوان یک بیماری سیستمیک مثل دیابت شناخته می شود. التهاب سیستم های فیلترینگ کلیوی در اثر عفونت های ویروسی، عفونت های استرپتوکوکی، بیماری های عروق خونی و مشکلات ایمنی ایجاد خواهد شد.
-
داروها
خونریزی در ادرار به واسطه داروی ضد سرطان سیکلوفسفامید و پنی سیلین بروز می کند. بنابراین اگر از داروهای ضد انعقاد مثل آسپیرین، وارفارین یا هپارین استفاده می کنید، ممکن است پس از مدتی در ادرار خود خون مشاهده کنید.
-
آسیب به کلیه
در اثر ضربه یا آسیب های ناشی از تصادفات و ورزش سنگین نیز خون در ادرار مشاهده می شود. با این که به ندرت پیش می آید در اثر ورزش های سنگین لخته خون در ادرار مشاهده شود اما این احتمال وجود دارد که به خاطر آسیب به مثانه، کم آبی بدن یا شکست سلول های قرمز خون مرتبط با ورزش های هوازی پایدار مقداری خون در ادرار مشاهده شود. با این که هر ورزشکاری می تواند پس از انواع ورزش های سنگین چنین حالتی را تجربه کند، اما اغلب دوندگان دچار این مشکل می شوند.
علایم و انواع خون در ادرار
در اغلب موارد ادرار خونی علایم خاصی ندارد اما برخی از افراد و به هماچوری شدید دچار هستند و تغییر رنگ ادرار به رنگ قرمز، صورتی یا قهوه ای را مشاهده خواهند کرد. همچنین از جمله علایم دیگر می توان به درد مثانه یا درد در پشت اشاره کرد که در این مواقع بیمار معمولاً لخته خون در ادرار خود مشاهده می کند. ادرار خونی انواع مختلفی دارد که هر کدام آن ها با علایم خاصی بروز می کنند. در ادامه ما این موارد را بررسی خواهیم کرد.
-
هماچوری میکروسکوپی
در این حالت بیمار نمی تواند خون را مشاهده کند؛ زیرا مقدار آن بسیار کم است و فقط با انجام یک آزمایش تشخیص داده خواهد شد. برای این آزمایش لازم است نمونه گرفته شده از بیمار در زیر میکروسکوپ قرار بگیرد تا هماچوری میکروسکوپی تأیید یا رد شود.
-
هماچوری ناخالص
زمانی که بیمار دچار هماچوری ناخالص باشد در ادرار خود به اندازه خون مشاهده می کند که رنگ ادرار صورتی یا قرمز باشد یا در آن لکه های قابل مشاهده از آن موجود باشد.
افراد در معرض خطر ابتلا به لخته خون در ادرار
تقریباً هر فردی در هر سنی می تواند در ادرار خود لخته خون مشاهده کند اما یکسری از عوامل که در ادامه ذکر می کنیم احتمال به وجود آمدن آن ها را افزایش می دهند:
• بعضی داروها: برخی از داروها مثل آنتی بیوتیک ها، داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی باعث ایجاد خون ریزی ادراری می شوند.
• سابقه خانوادگی: کسانی که سابقه خانوادگی بیماری های کلیوی و سنگ کلیه دارند بیشتر در معرض خونریزی ادراری هستند.
• سن: آقایان بالای ۵۰ سال به خاطر بزرگی غده پروستات دچار ادرار خونی می شوند.
• عفونت کلیه: یکی از عوامل شایع وجود خون در ادرار کودکان عفونت ویروسی یا باکتریایی است.
مراجعه به پزشک
زمانی که شما برای تشخیص لخته خون در ادرار به پزشک مراجعه می کنید، ابتدا پزشک برای تأیید نظر خود نیاز به یک آزمایش دارد که در آن این مشکل بررسی می شود. سپس در مورد سابقه مصرف دارویی خاص، سابقه خانوادگی ابتلا به بیماری های کلیوی، مثانه و اختلالات خونریزی از بیماران سوالاتی می پرسند. همچنین لازم است اگر فعالیت شدید ورزشی دارید آن را با پزشک خود در میان بگذارید و از علائمی که به وجود آمده مثل زخم، عفونت، درد در هنگام ادرار و غیره صحبت کنید تا پزشک راحت تر بتواند مراحل درمان شما را انجام دهد. در نمونه ادرار که از بیمار گرفته می شود، عفونت های کلیوی و مثانه، مقدار پروتئین، گلبول های سفید و قرمز بررسی خواهند شد. برای تشخیص دقیق تر پزشک ممکن است سی تی اسکن، سونوگرافی، سیستوسکوپی و آزمایش خون درخواست کند. اگر دچار خونریزی ادراری هستید، می توانید تحت نظر دکتر سید حمیدرضا آرزه گر جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری مراحل درمان خود را بگذرانید.
