هیپوگنادیسم چیست؟
اختلال هیپوگنادیسم، وقتی که غدد جنسی شما کمترین مقدار هورمون جنسی را تولید می کنند یا به طور کامل از تولید آن محروم هستند، اتفاق می افتد. این غدد در مردان از بیضه و در زنان از تخمدان تشکیل شده اند. هورمون های جنسی به کنترل ویژگی های جنسی ثانویه از قبیل رشد سینه در زنان، رشد بیضه در مردان، و رشد موهای ناحیه تناسلی کمک می کنند. علاوه بر این، هورمون های جنسی نقش مهمی در چرخه قاعدگی و تولید اسپرم ایفا می کنند.
این اختلال ممکن است به عنوان کمبود گناد نیز شناخته شود. وقتی در مردان رخ می دهد، ممکن است به آن کمبود تستوسترون سرم یا آندروپوز گفته شود.

انواع هیپوگنادیسم
انواع هیپوگنادیسم شامل موارد زیر هستند:
- هیپوگنادیسم اولیه: در این نوع هیپوگنادیسم، به دلیل مشکلات مستقیم در غدد جنسی، هورمون های جنسی به میزان کافی تولید نمی شوند. غدد جنسی هنوز پیام های تولید هورمون را از مغز دریافت می کنند، اما قادر به تولید مقدار کافی آنها نیستند.
- هیپوگنادیسم مرکزی (ثانویه): در این نوع هیپوگنادیسم، مشکل اصلی در مغز واقع شده است. هیپوتالاموس و غده هیپوفیز که مسئول کنترل غدد جنسی هستند، به درستی کار نمی کنند و این باعث کاهش تولید هورمون های جنسی می شود.
دلایل هیپوگنادیسم
علل هیپوگنادیسم می توانند به دو دسته اولیه و مرکزی تقسیم شوند:
علل هیپوگنادیسم اولیه
- عفونت های شدید به ویژه اوریون که بیضه ها را درگیر می کند.
- بیماری های کبد و کلیه.
- بیضه های نزول نکرده.
- هموکروماتوز که زمانی رخ می دهد که بدن آهن زیادی جذب کند.
- قرارگیری در معرض تشعشع.
- جراحی در اندام های جنسی.
علل هیپوگنادیسم مرکزی (ثانویه)
- اختلالات ژنتیکی مانند سندرم کالمن که باعث توسعه غیرطبیعی هیپوتالاموس می شود.
- عفونت ها از جمله HIV.
- اختلالات هیپوفیز.
- بیماری های التهابی: از جمله سارکوئیدوز، سل و هیستیوسیتوز.
- چاقی.
- کاهش وزن سریع.
- کمبودهای تغذیه ای.
- استفاده از استروئیدها یا مواد افیونی.
- جراحی مغز.
- قرارگیری در معرض تشعشع.
- آسیب به غده هیپوفیز یا هیپوتالاموس.
- تومور در غده هیپوفیز یا نزدیک آن.
نشانه های هیپوگنادیسم
علائم هیپوگنادیسم می توانند بر اساس جنسیت فرد متفاوت باشند:
علایم هیپوگنادیسم در زنان
- عدم قاعدگی یا ناقص بودن دوره های قاعدگی.
- رشد آهسته یا غایب سینه.
- گرگرفتگی و کم کاری عمومی.
- ریزش موهای بدن.
- عدم یا کاهش میل جنسی.
- ترشحات شیری از سینه ها.
علائم هیپوگنادیسم در مردان
- ریزش موهای بدن.
- از دست دادن عضلات و کاهش قدرت فیزیکی.
- رشد غیرطبیعی سینه (جمع شدن سینه).
- کاهش رشد آلت تناسلی و بیضه ها.
- اختلال در نعوظ و کاهش کیفیت ارتجاع.
- پوکی استخوان و افزایش خطر شکستگی استخوان.
- کاهش یا ناپدید شدن میل جنسی.
- ناباروری مردانه.
- احساس خستگی و کاهش انرژی.
- گرگرفتگی و مشکل در تمرکز.
در هر صورت، اگر فرد مشکلاتی مانند این را تجربه می کند، مراجعه به پزشک برای تشخیص و درمان دقیق تر توصیه می شود.
تشخیص هیپوگنادیسم چطور است؟
تشخیص هیپوگنادیسم ممکن است از طریق مراحل زیر صورت بگیرد:
- معاینه فیزیکی: پزشک شما ممکن است با معاینه فیزیکی، علائم هیپوگنادیسم را بررسی کند، از جمله رشد آهسته یا غایب سینه، ریزش موهای بدن، و بررسی وضعیت اندام های جنسی.
- آزمایشات هورمونی: پزشک ممکن است سطح هورمون های جنسی از جمله تستوسترون در مردان و استروژن در زنان را بررسی کند. این آزمایشات معمولاً در صبح انجام می شوند زیرا در این زمان سطح هورمون های جنسی بالاترین حد خود را دارند.
- سایر آزمایشات: پزشک ممکن است سطح هورمون های دیگر مانند FSH، LH، پرولاکتین و هورمون های تیروئید را نیز بررسی کند. این آزمایشات می توانند به تشخیص دقیق تر و رد کردن علل زمینه ای کمک کنند.
- آزمایش مایع منی (برای مردان): برای ارزیابی کیفیت اسپرم و تعداد آن، آزمایش مایع منی ممکن است توسط پزشک تجویز شود.
- آزمایشات تصویربرداری: در صورت لزوم، تست های تصویربرداری مانند سونوگرافی برای بررسی تخمدان ها در زنان و MRI یا CT اسکن برای بررسی وجود تومور در غده هیپوفیز در هر دو جنس ممکن است انجام شود.
از طریق این مراحل، پزشک می تواند تشخیص هیپوگنادیسم را تأیید یا رد کند و برنامه درمانی مناسب را تعیین کند.
درمان هیپوگنادیسم
درمان هیپوگنادیسم در مردان به شکل زیر است:
جایگزینی تستوسترون
- استفاده از تزریق ها، قرص ها، ژل ها و پاستیل های تستوسترون برای جایگزینی تستوسترون پایین در مردان.
- تزریق هورمون آزاد کننده گنادوتروپین می تواند به بلوغ و تولید اسپرم کمک کند.
درمان تومورها
- در صورت وجود تومور در غده هیپوفیز، درمان ممکن است شامل تابش، داروها و یا عمل جراحی برای کوچک کردن یا برداشتن تومور باشد.
چشم انداز بلندمدت
- هیپوگنادیسم می تواند یک بیماری مزمن باشد و نیاز به درمان مادام العمر داشته باشد، مگر اینکه ناشی از یک بیماری قابل درمان باشد.
توقف درمان ممکن است منجر به کاهش سطح هورمون جنسی شود و نیاز به مراقبت و پیگیری دائمی از سوی پزشک دارد.

بهترین دکتر درمان هیپوگنادیسم
هرگونه تعلل در مراجعه به پزشک می تواند پروسه درمان هیپوگنادیسم شما را دشوار تر کند. قطعا داشتن یک پزشک و جراح با تجربه در زمینه عمل های مخصوص مردان خیال شما را بابت کیفیت عمل و همچنین نتیجه آن راحت کند. شما برای مشاوره در زمینه درمان هیپوگنادیسم در مردان می توانید به دکتر سید حمیدرضا آرزه گر متخصص اورولوژی و جراح و متخصص کلیه مراجعه کنید. ایشان با بهره گرفتن از جدیدترین متدهای روز دنیا به درمان متقاضیان خود می پردازند. در صورت داشتن هرگونه سوال در ارتباط با مشکلات مربوط به درمان هیپوگنادیسم در مردان می توانید از ایشان مشاوره بخواهید و مطمئن شوید که کاندید مناسبی برای انجام درمان های مختلف هستید یا خیر.



